Vojni muzej na Kalemegdanu

Vojni muzej na Kalemegdanu

Vojni muzej na Kalemegdanu

Vojni muzej na Kalemegdanu nalazi se u okviru bedema ove beogradske tvrđave u zgradi koja je podignuta 1924. godine da bi služila Vojnogeografskom institute. Od 1956. godine ova zgrada menja namenu  i od tada je u njoj vojni muzej. Bedemi kojima je okružen, pa onda cveće, najdivniji beogradski park Kalemegdan, čine i predstavljaju muzej kao jednim od simbola ove tvrđave.

 

Kada je napravljen Vojni muzej u Beogradu?

Ukazom kneza Milana Obrenovića IV, između 10. i 22. avgusta 1878. godine ministar i vojni pukovnik Sava Grujić dao je predlog za osnivanje Vojnog muzeja. Povodom 100 godina od Prvog srpskog ustanka u sklopu krunidbenih svečanosti kralja Petra I Karađorđevića otvorena je prva muzejska postavka. Bilo je to 1904. Godine.

Prvobitno, muzej se nalazio u maloj, ne tako preglednoj zgradi koja je podignuta još u tursko doba. Nalazio se u blizini Rimskog bunara. Malo nakon njegovog osnivanja, vojni muzej je učestvovao na Balkanskoj izložbi u Londonu 1907. godine i samim tim ušao na “velika vrata” Evrope  i sveta. Na Balkanskoj izložbi, zajedno sa stotinu odabranih istorijskih predmeta (tu su se, između ostalog, nalazile  zastave i iz Prvog i Drugog srpskog ustanka) vojni muzej privlači pažnju javnosti Londona. O tome su pisale tadašnje štampe.

Rušenje i ponovno stvaranje Vojnog muzeja

Nažalost, prvobitna zgrada muzeja porušena je u Prvom svetskom ratu, a zbirke – iako dobrim delom evakuisana, deo eksponata je izgoreo ili propao. Prošlo je više od dve decenije do ponovnog otvaranja nove postavke. 1934. Godine, kralj Aleksandar I Karađorđević izdao je Uredbu o obrazovanju Vojnog muzeja u Kraljevini Jugoslaviji. Đeneral Voislav Vuković (pre toga upravnih Kraljevog Dvora) postavlja se za upravnika muzeja. Mnogobrojni učesnici ratova, njihovi potomci (čija su se imena beležila u “Zlatnu knjigu” koja je sačuvana u Vojnom muzeju), pa zatim brojni darodavci, svi su oni učestovali u sistematskoj akciji prikupljanja predmeta za muzej.

Nova postavka muzeja

Godine 1937, u dve zgrade, otvorena je nova postavka Vojnog muzeja. Jedna od ove dve zgrade je u stvari današnji Zavod za zaštitu spomenika kulture grada. Ali, tokom Drugog svetskog rata zbirke muzeja ponovo trpe novu poharu. U skladu sa novim kulturnim institucijama, programom okupacionih vlasti pa i Vojni muzej, nastavili su rad za vreme okupacije. Jedina i glavna briga muzeja bila je zaštita i prikupljanje predmeta u ovom tada okupiranom gradu Beogradu. 1944. godine savezničko bombardovanje donosi nova stradanja muzejskih zbirki i predmeta, kao I rušenje zgrade muzeja. Nakon Drugog svetskog rata, počelo je ponovno prikupljanje predmeta, ovoga puta iz minulog rata. To je doprinelo da se osetno poveća muzejski fond. Prikupljeni su i izloženi predmeti iz revolucije i rata, a vojni muzej postao je jako važna institucija nove države.

Vojni muzej danas predstavlja centralnu ustanovu u Vojsi Srbije koja se bavi prikupljanjem, čuvanjem, obradom, zaštitom, izlaganjem i naravno predsavljanjem predmeta vojnoistorijske materijalne kulture njenoj publici. U muzeju se organizuju tematske izložbe koje su posvećene značajnim jubilejima iz dalje kao i bliže prošlosti.

Muzej, takođe, poseduje izložbu na ovorenom, gde možete pogledati razna artiljerijska oruža, tenkove, topove.

Ostavite odgovor