Srpske vojne uniforme

Srpske vojne uniforme

Srpske vojne uniforme

Modernizacija kroz vreme dinastija Karađorđević i Obrenović

1845. godine je došlo do stvaranja savremene vojne organizacije u Vojsci Srbije. Osnovana je Topolivnica i Artiljerijska škola danas Vojna akademija i opredelili smo se da uniforma dobije prepoznatljiv oblik. Do tada su samo Pruska i Francuska su imale svoj sistem oznaka. Srpske epolete su bìle kružnog oblika. Rese na epoletama su se razlikovale od čina do čina. Kokarde su bile izrađene od talasastog metala plavo-crveno-bele boje sa monogramom Aleksandra Karađorđevića.

Šlemovi

1847 su uvedeni šlemovi sa šiljcima. Napred se nalazio žuti grb kraljevine, a na podbradnim kaiševima su bile male kokarde..

Za vreme Miloša Obrenovića su oficiri počeli nositi mundire sa dvostrukim zakopčavanjem. Uniforme su za sve bile istog kroja ali različitih boja:

  • zelene su nosili pešadinci,
  • inžinjeri i žandarmerija plave,
  • konjica svetloplave.

Crvene mundire su nosili đenerali. Takodje i boje rukava, naramenice su bile drugačijih boja, naravno za razlikovanje činova. Značaj činova su bile šestokrake zvezdice. Kape su bile okrugle i cilindrične i odgovarale boji mundira.

Obična / paradna odela

Bila su obična i paradna odela. Obično odelo je sačinjeno od bluze na kojima su bili činovi. Paradno odelo je bilo mundir od čoje plave boje za sve. Jedino je vod Kneževe garde imao raskošnije mundire sa zlatnim vezovima preko grudi i sa strane na nogavicama. Obična kapa vojnika je bila šajkača, a paradna kapa slično panama kapi sa gajtanima.

Epolete su na sebi imale u zavisnosti od voda, kombinaciju boja, zvezdica i brojeva. 1896 godine menja se kapa francuskog kroja za ruski kalpak sa kokardom koja liči na krznenu šubaru samo malo skraćenu za vrh. I šapke su se nosile kao svakodnevni deo uniforme.

Šajkače i šapke su imale kraće vizire. Šajkača je bila jednostavnijeg izgleda sa blagim udublenjem na temenu. Šapka je imala kožni vizir i čvrst obod i širila se na vrhu u kružni oblik.

Od sredine 19.  veka pa do 1940te. stalno su bile sitne izmene, donešene ukazima i zakonima. Kako koja vlast dođe, da li član Karađorđeviča ili Obrenovića uvek su se trudili da donesu neku promenu u vojnoj uniformi. Uvek je cilj bila modernizacija. Najviše su uticaja na odevanje i oznake činova imale ruska i franacuska vojska.

Na naramenicama prvog srpsko diplomiranog vojnog pilota narednika Mihajla Petrovića pored oznake čina tri zvezdice imao je i avijatičarski znak u obliku sidra. Ujedno je Petrović bio i prva žrtva našeg vazduhoplovstva. Prvobitno je prenet iz Albanije na Cetinje 1914.

Solunci su imali novi šlem francuskog tipa Adrijan kaki boje sa dvoglavim orlom sa krunom na čijim se grudima nalazio štit sa ognjilom. Ovaj okrugli limeni šlem sa vizirom ne kasnije prefarban u sivomaslinastu boju.

Vojna akademija je pored dvoglavog orla uvela oznake poput Minerve latinska boginja rata. Srpsko ordenje je bilo uglavnom u obliku krstova i dvoglavog orla. Nekad je ovo ordenje imalo u sredini zastavu ili čak i ikonu nekog sveca.

Mihajlo Petrović – Pilot sa dozvolom br. 1

 

Ostavite odgovor